Upowszechnianie różnych form aktywności ruchowej jest podstawą działalności
Fundacji Aktywnej Rehabilitacji. Ważnym elementem naszego programu jest
sport, który popularyzujemy w myśl hasła:
Sport dla tych, którzy go najbardziej potrzebują
Sport nie jest jednak celem naszych działań, lecz środkiem do uzyskania
większej sprawności, samodzielności i niezależności, elementem szeroko
rozumianej rehabilitacji. Dla wielu niepełnosprawnych jesteśmy jedyną
organizacją umożliwiającą im podstawową aktywność ruchową. To, że nasze
działania stanowią naturalne zaplecze dla sportu wyczynowego realizowanego
przez kluby i stowarzyszenia sportowe, jest dodatkowym plusem.
Aktywizację poprzez trening sportowy wprowadził Sir Ludwig Guttmann,
lekarz, fundator Narodowego Centrum Urazów Rdzenia Kręgowego w Stoke Mandeville
w Anglii. Celowość takiego działania uzasadnił tym, iż wzmacnia ono mięśnie,
poprawia koordynację i wytrzymałość. Wskazał na pozytywne psychologiczne
aspekty uprawiania sportu przez osoby po urazach rdzenia kręgowego.
W 1948 roku w Wielkiej Brytanii odbyły się pierwsze zawody dla osób poruszających
się na wózkach inwalidzkich - Stoke Mandeville Games. W kolejnych latach
impreza ta rozwinęła się do rangi zawodów międzynarodowych i dała początek
Igrzyskom Paraolimpijskim, których pierwsza edycja odbyła się w 1960 roku.
Obecnie duże imprezy rangi mistrzostw kontynentów, świata lub igrzysk
paraolimpijskich już nie stanowią sensacji.
Początek Metody Aktywnej Rehabilitacji to Igrzyska Paraolimpijskie w
Toronto w 1976 roku. Do Polski model rehabilitacji osób niepełnosprawnych,
którego głównym elementem jest trening sportowy wprowadziła Fundacja Aktywnej
Rehabilitacji. Nasz program oparliśmy na metodach stosowanych w specjalistycznych
ośrodkach sportowo-rehabilitacyjnych w Stanach Zjednoczonych, Wielkiej
Brytanii i Szwecji. Utrzymujemy ścisłe kontakty z międzynarodowymi organizacjami
sportu niepełnosprawnych i z wiodącymi ośrodkami rehabilitacyjnymi za
granicą.
Naturalną konsekwencją naszych działań był szybki rozwój sportów wózkowych.
Większość dyscyplin, które zaistniały po 1988 roku było wprowadzanych
przez Aktywną Rehabilitację, bądź przy dużym zaangażowaniu osób wywodzących
się z naszego ruchu.
Najlepszymi przykładami są: szermierka na wózkach - pierwszy pokaz odbył
się w trakcie obozu FAR w 1989 roku w Mielnicy, pierwszy klub powstał
z naszej inicjatywy w Warszawie, do chwili obecnej wielu zawodników tej
dyscypliny jest po aktywnej rehabilitacji, tenis na wózkach - prawie wszystkie
działające w Polsce kluby powstały z inicjatywy instruktorów aktywnej
rehabilitacji, którzy stanowią obecnie większość wszystkich grających,
narciarstwo alpejskie - inicjatorem i największym propagatorem tego sportu
w Polsce był dr Tomasz Tasiemski, wykładowca AWF Poznań, sportowiec, instruktor
aktywnej rehabilitacji.
Staraliśmy się ponadto doprowadzać do modernizacji obiektów sportowych
i ich pełnego dostosowania do potrzeb osób niepełnosprawnych. Przykładem
tych działań może być Ośrodek Przygotowań Olimpijskich w Spale, w którym
odbywa się większości naszych imprez. Dzięki naszym staraniom zlikwidowano
w nim podstawowe bariery architektoniczne i otwarto ten obiekt dla sportowców
niepełnosprawnych.
W naszym programie szczególną pozycję zajęły wszelkie formy sportów wodnych,
od żeglarstwa po nurkowanie swobodne, którego w dalszym ciągu jesteśmy
jedynymi koordynatorami.
Jeszcze w początkach lat dziewięćdziesiątych dostępność tak uniwersalnej
formy aktywności ruchowej jak pływanie wśród paraplegików i tetraplegików,
a szczególnie tych ostatnich, była bardzo ograniczona. By ją upowszechnić,
opracowaliśmy szczegółowy program i metodykę nauki pływania dla osób z
porażeniami oraz niedowładami dwu i czterokończynowymi.
Część uczestników programu FAR rozpoczęła regularne treningi w sekcjach
sportowych innych organizacji. Wspaniałym przykładem takiej kariery jest
nasz czołowy pływak, Mirosław Piesak, wielokrotny medalista największych
imprez, m.in. igrzysk paraolimpijskich w Atlancie i Sydney.
Fundacja Aktywnej Rehabilitacji jest twórcą zupełnie nowej dyscypliny
sportowej - pięcioboju aktywnego. Dyscyplina ta wzorowana jest na przepisach
pięcioboju nowoczesnego i przeznaczona jest dla sportowców poruszających
się na wózkach. Zawodnicy muszą się wykazać wszechstronnym przygotowaniem
rywalizując w torze przeszkód, pływaniu, łucznictwie, tenisie stołowym
i mini maratonie.
Dość ważnym przedsięwzięciem FAR jest upowszechnianie rugby na wózkach.
Dyscyplinę tę utworzono specjalnie dla tetraplegików, którzy w żaden inny
sposób nie mogliby zaistnieć w Polskim sporcie. Jest uznawana za najszybciej
rozwijającą się dyscyplinę sportu niepełnosprawnych w świecie. Więcej
na stronie http://rugby.far.org.pl
Nasza praca służy również pośrednio rozwojowi nauk związanych ze sportem.
Od lat stanowimy jedno z najlepszych miejsc dla specjalistycznych badań
wielu instytutów zajmujących się sportem oraz aktywnością ruchową osób
niepełnosprawnych.